สมเด็จวัดระฆังพิมพ์ปรกโพธิ 8/9 ใบ ยุคปลาย

พระสมเด็จวัดระฆัง พิมพ์ปรกโพธิ์ จัดเป็นพิมพ์ที่พบเห็นได้ยากยิ่งในตระกูลพระสมเด็จวัดระฆังฯ พุทธลักษณะสะท้อนถึงปางตรัสรู้ภายใต้ร่มไม้พระศรีมหาโพธิ์ ซึ่งนอกจากความงดงามทางพุทธศิลป์แล้ว องค์ประกอบทางกายภาพของเนื้อหามวลสารยังเป็น "ครู" ชั้นเลิศในการศึกษาเรื่องอายุความเก่า
​วิเคราะห์พุทธศิลป์ (พิมพ์ทรง):
​พระเกศและพระพักตร์: พระเกศลักษณะจูมสอบเข้าหาปลาย พระพักตร์กลมโตปรากฏร่องรอยความอ่อนช้อยของศิลปะช่างหลวง ยุคปลาย
​ใบโพธิ์: การวางตำแหน่งใบโพธิ์มีความสมมาตร ปรากฏเป็นกลุ่มใบเหนือพระกรรณและรอบพระเศียร เส้นสายมีความพลิ้วไหวเป็นธรรมชาติ ไม่แข็งกระด้าง
​วงแขนและองค์พระ: วงแขนทิ้งโค้งเป็นรูปตัว U ได้สัดส่วนสง่างาม หน้าตัก (พระเพลา) มีความล่ำสันสอดรับกับฐานทั้ง 3 ชั้น
​เส้นซุ้มครอบแก้ว: มีลักษณะม้วนตัวเข้าด้านในตามธรรมชาติของพระเนื้อปูนเปลือกหอยที่มีการหดตัวตามกาลเวลา
​วิเคราะห์กายภาพและความเก่า (Surface Aging):
​การแตกลายรากผักชี (Craquelure): ผิวพระปรากฏรอยแตกละเอียดทั่วทั้งองค์ ซึ่งเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิและความชื้นตลอดระยะเวลากว่า 150 ปี รอยแตกมีลักษณะเป็นธรรมชาติ มีความลึกและตื้นสลับกันไป
​แคลไซต์และคราบน้ำมันตังอิ๊ว: พบการอุบัติของชั้นแคลไซต์บางๆ ที่งอกทับซ้อนบนผิวปูน ผสานกับคราบน้ำมันตังอิ๊ว (Oxidation) ที่ซึมออกมาจากภายในเนื้อ ทำให้ผิวพระมีวรรณะขาวเหลืองนวล ดู "หนึกนุ่ม" ตาแต่แฝงด้วยความแกร่งภายใน
​มวลสารศักดิ์สิทธิ์: ปรากฏรอยหลุมขนาดเล็ก (รูพรุนเข็ม) และรอยแยกตามขอบ (รอยปูไต่) ซึ่งเกิดจากการสลายตัวของมวลสารอินทรียวัตถุและการหดตัวของเนื้อพระ ถือเป็นจุดชี้วัดความแท้ตามมาตรฐานสากล
​สรุปเพื่อการอนุรักษ์:
พระสมเด็จองค์นี้ถือเป็นกรณีศึกษาที่สำคัญสำหรับผู้ที่สนใจ "พิมพ์ปรกโพธิ์" เนื่องจากแสดงให้เห็นถึงการรักษาสมดุลระหว่างพุทธศิลป์ที่ประณีตและการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพที่ชัดเจน เหมาะอย่างยิ่งสำหรับการใช้เป็นบรรทัดฐานในการศึกษาพระแท้ถึงยุคตามตำราโบราณ